İMAR DURUMU ORANI HESAPLAMA: TAKS VE KAKS (EMSAL) NEDİR?

1. TAKS Nedir ve Nasıl Hesaplanır?

TAKS (Taban Alanı Kat Sayısı): Binanın arsa üzerinde kaplayacağı maksimum taban alanıdır. Yani evin temeli, arsanın en fazla ne kadarlık bir kısmına oturabilir sorusunun cevabıdır.

  • Hesaplama Formülü: $Arsa \ Alanı \times TAKS \ Oranı = Taban \ Oturum \ Alanı$

  • Örnek: 500 m² bir arsanız var ve imar durumunda TAKS: 0.20 yazıyor.

    • $500 \times 0.20 = 100 \ m^2$ (Evinizin taban oturumu en fazla 100 m² olabilir.)

2. KAKS (Emsal) Nedir ve Nasıl Hesaplanır?

KAKS (Kat Alanı Kat Sayısı): Binanın toplam inşaat alanını belirler. Yani tüm katların toplamda kaç metrekare olabileceğini gösterir.

  • Hesaplama Formülü: $Arsa \ Alanı \times KAKS \ Oranı = Toplam \ İnşaat \ Alanı$

  • Örnek: 500 m² arsanız var ve KAKS (Emsal): 0.40 yazıyor.

    • $500 \times 0.40 = 200 \ m^2$ (Eviniz iki katlı olacaksa, iki katın toplam alanı en fazla 200 m² olabilir.)

3. Çekme Mesafeleri (Bahçe Mesafeleri)

Sadece metrekareyi hesaplamak yetmez; binanın arsanın neresinde duracağı da sınırlıdır:

  • Ön Bahçe Mesafesi: Genellikle yoldan 5 metre içeride olmalıdır.

  • Yan ve Arka Bahçe Mesafeleri: Genellikle komşu parsellerden 3 metre içeride olmalıdır.

  • Bu mesafeler düşüldükten sonra kalan alana "Yapı Yaklaşma Sınırı" denir. Hesabınız tutsa bile bu sınırın dışına çıkamazsınız.

4. Prefabrik 17 Projelerinde Dikkat Edilmesi Gereken Detaylar

  • Veranda ve Çıkmalar: Bazı belediyeler verandanın belirli bir kısmını (genelde %10-20'lik dilimi) emsal dışı bırakırken, bazıları tamamını oturuma dahil eder. Mimari proje aşamasında bu detayı kontrol etmek, sonradan "kaçak yapı" durumu oluşmasını engeller.

  • Duvar Kalınlığı Avantajı/Dezavantajı: Betonarme binalarda kalın kolonlar net kullanım alanını çok daraltırken; hafif çelik yapılarda sunduğunuz 14-30 cm arası duvar seçenekleri, yasal brüt alan içinde daha geniş net kullanım alanı (net m²) kazanmanıza yardımcı olur.

  • Müştemilat ve Depolar: Arsa içinde yapılacak ek depo veya müştemilatlar da TAKS ve KAKS limitinden düşülür.